Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü Personelinin Meritokrasi Algısının Örgütsel Bağlılık Düzeyleri Üzerine Etkisinin İncelenmesi / Investigating The Effect of Meritocracy Perception of Youth and Sports Provincial Directorate Staff on Organızational Commitment Levels
Effect of Merıtocracy Perception of Youth and Sports Staff on Organızatıonal Commitment Levels
Keywords:
Moral Commitment, Public Employees, Liyakat, Meritokrasi, Ahlaki Bağlılık, Meritocracy, Örgütsel BağlılıkAbstract
ÖZET
Amaç: Bu çalışmada da Erzurum Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü çalışanlarının meritokrasi (liyakat) algılarının örgütsel bağlılıklarına etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Materyal ve Metod: Çalışma tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Çalışma katılımcıları kolayda örnekleme yöntemiyle belirlenmiş ve 361 (177 erkek, 184 kadın) personel dahil edilmiştir Elde edilen verilerin basıklık ve çarpıklık değerlerine incelenmiştir. Ayrıca katılımcıların demografik durumlarını belirlemek için frekans analizi yapılmıştır. Cinsiyet ve medeni durum değişkenlerine göre bağımsız gruplarda t-testi, yaş, eğitim durumu ve çalışma süresi değişkenleri için tek yönlü varyans analizi kullanılmış, anlamlılık düzeyi (p<0.05) alınmıştır.
Bulgular: Katılımcıların meritokrasi algılarının, cinsiyetlerine, medeni durumlarına göre anlamlı farklılık göstermediği 37 yaş ve üzeri olan katılımcıların 25-30 yaş arasındakilere oranla, lisansüstü eğitim düzeyinde olanların ön lisans ile lisans düzeyindekilere oranla, 11 yıl ve üstü çalışma süresine sahip olan katılımcıların daha az çalışma süresine sahip olanlara oranla daha yüksek düzeyde meritokrasi algısına sahip oldukları bulunmuştur. Katılımcıların örgütsel bağlılıkları açısından yapılan karşılaştırmalarda, kadınların erkeklerden, daha yüksek olduğu, evlilerin bekârlardan, 25-30 yaş grubunun üst yaş grubu olan katılımcılardan, ön lisans eğitim düzeyinde olanların lisans ile lisansüstü düzeyindekilerden, çalışma süreleri 1-5 yıl olanların daha yüksek düzeyde örgütsel bağlılığa sahip oldukları tespit edilmiştir.
Sonuç: Sonuç olarak, çalışanların meritokrasi algıları ile ahlaki ve çıkar temelli örgütsel bağlılıkları arasında pozitif yönde, zorunlu bağlılık düzeyi ile ise negatif yönde anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Regresyon analizi sonuçları, meritokrasi algısının örgütsel bağlılık üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisinin bulunmadığını, ancak örgütsel bağlılık düzeyinin yaklaşık %0,5’ini açıkladığını göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Ahlaki Bağlılık, Gençlik ve Spor, Kamu Çalışanları Meritokrasi (Liyakat), Örgütsel Bağlılık
ABSTRACT
Purpose This study examines the effect of Erzurum Provincial Directorate of Youth and Sports employees' perceptions of meritocracy on their organizational commitment.
Materials and Methods: The study was conducted using a survey model. The study participants were determined using convenience sampling, and 361 (177 male, 184 female) personnel were included The obtained data were examined for skewness and kurtosis values. Additionally, frequency analysis was performed to determine the participants' demographic status. Independent groups t-tests were used for the variables of gender and marital status, and one-way analysis of variance was used for the variables of age, educational status, and length of service, with a significance level of p<0.05.
Findings: Participants' perceptions of meritocracy did not show significant differences based on gender or marital status. Participants aged 37 and above had a higher level of meritocracy perception than those aged 25-30, those with postgraduate education had a higher level of meritocracy perception than those with associate's or bachelor's degrees, and participants with 11 years or more of work experience had a higher level of meritocracy perception than those with less work experience. When comparing participants' organizational commitment, it was found that women had higher commitment than men, married individuals had higher commitment than singles, participants in the 25-30 age group had higher commitment than older age groups, those with an associate degree had higher commitment than those with a bachelor's or graduate degree, and those with 1-5 years of work experience had higher organizational commitment than those with more work experience.
Conclusion: In conclusion, positive and statistically significant relationships were found between employees' perceptions of meritocracy and their moral and interest-based organizational commitment, while negative relationships were found with the level of compulsory commitment. Regression analysis results indicate that meritocracy perception does not have a statistically significant effect on organizational commitment, but it explains approximately 0.5% of the level of organizational commitment.
Keywords: Meritocracy, Moral Commitment, Organizational Commitment, Public Employees, Youth and Sports.
References
Abdulla, M. H., & Shaw, J. D. (1999). Personal factors and organizational commitment: Main and interactive effects in the United Arab Emirates. Journal of Managerial Issues, 11(1), 77–93.
Adler, M. A. (2004). Continuity and change in familial relationships in East Germany since 1990. In Families in Eastern Europe (Vol. 5, pp. 15–28). Emerald Group Publishing Limited.
Adu-Gyamfi, M., He, Z., Nyame, G., Boahen, S., & Frempong, M. F. (2021). Effects of internal CSR activities on social performance: The employee perspective. Sustainability, 13(11), 6235. https://doi.org/10.3390/su13116235
Al-Meer, A. R. A. (1989). Organizational commitment: A comparison of Westerners, Asians, and Saudis. International Studies of Management & Organization, 19(2), 74–84.
Arum, R., & Roksa, J. (2011). Limited learning on college campuses. Society, 48, 203–207.
Aslan, H. (2014). Öfke düzeyi ile örgütsel bağlılık düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Hasan Kalyoncu Üniversitesi].
Ay, G. (2013). Öğretmenlerin örgütsel adalet algıları ile örgütsel bağlılık düzeyleri arasındaki ilişkinin belirlenmesine yönelik karşılaştırmalı bir araştırma [Yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi].
Balay, R. (2014). Yönetici ve öğretmenlerde örgütsel bağlılık. Nobel Yayın Dağıtım.
Bayar, S. (2020). Gençlik ve Spor Bakanlığı merkez teşkilatı çalışanlarının paylaşılan liderlik algısı ile örgütsel bağlılık algıları arasındaki ilişkinin analizi [Yüksek lisans tezi, Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi].
Bilgen, A., ve Elçi, M. (2019). Çalışanların etik liderlik ve etik iklim algılamalarının örgütsel bağlılıklarına etkisi: Özel ve kamu sektöründe karşılaştırmalı bir uygulama. Yıldız Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3(2), 238–253.
Büyük, E. (2021). Okul yöneticilerinin şeffaflık uygulamaları ile öğretmenlerin örgütsel bağlılık algıları arasındaki ilişki [Yüksek lisans tezi, İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi].
Canman, A. D. (1995). Çağdaş personel yönetimi. TODAİE Yayınları.
Cengiz, A. A. (2000). Enformasyon çağında örgüt bağlılığını geliştirmenin yollarına genel bir bakış. Anadolu Üniversitesi İktisadi İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 16(1–2), 509–538.
Çekin, İ. (2022). Kamu okullarında görev yapan öğretmenlerin sürekli kaygıları ile örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişki [Yüksek lisans tezi, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi].
Daniels, N. (1978). Merit and meritocracy. Philosophy & Public Affairs, 7(3), 206–223.
Davey, L. M., Bobocel, D. R., Son Hing, L. S., & Zanna, M. P. (1999). Preference for the merit principle scale: An individual difference measure of distributive justice preferences. Social Justice Research, 12(3), 223–240.
Demir, V., ve Durnalı, M. (2022). Ortaokul öğretmenlerine göre okul müdürlerinin liderlik davranışları ile öğretmenlerin örgütsel bağlılığının incelenmesi. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(1), 143–157.
Demirtaş, H., ve Özer, N. (2014). Okul müdürlerinin bakış açısıyla okul müdürlüğü. Kastamonu Eğitim Dergisi, 22(1), 1–24.
Dere, N. (2014). İş tatmini ile örgütsel bağlılık arasındaki ilişki: Adıyaman ili öğretmenleri üzerine bir uygulama [Yüksek lisans tezi, Türk Hava Kurumu Üniversitesi].
DiPrete, T. A., & Buchmann, C. (2013). The rise of women: The growing gender gap in education and what it means for American schools. Russell Sage Foundation.
Ergün, H., ve Çelik, K. (2019). Örgütsel bağlılık ölçeği Türkçe uyarlaması. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (34), 113–121. https://doi.org/10.30794/pausbed.409781
Fukuyama, F. (2013). What is governance? Governance, 26(3), 347–368.
Gök, R. (2017). Türk eğitim sisteminde meritokrasi ve liyakat esaslı yönetici yetiştirme, atama, değerlendirme sistemi ile liyakatlı yönetici niteliklerinin incelenmesi: Bir karma yöntem araştırması [Yayımlanmamış doktora tezi].
Hrebiniak, L. G., & Alutto, J. A. (1972). Personal and role-related factors in the development of organizational commitment. Administrative Science Quarterly, 17(4), 555–573.
İnce, M., ve Gül, H. (2005). Yönetimde yeni bir paradigma: Örgütsel bağlılık. Çizgi Kitabevi.
Kamar, M. (2021). Okul yöneticilerinin demokratik tutum ve davranışları ile öğretmenlerin motivasyon ve örgütsel bağlılık düzeyleri arasındaki ilişki [Yüksek lisans tezi, Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi].
Kara, B. (2022). Farklı okul türlerinde görev yapan öğretmen ve okul yöneticilerinin örgütsel bağlılık düzeylerinin incelenmesi. Atlas Sosyal Bilimler Dergisi, 1(12), 82–104.
Karagözoğlu, A. A. (2013). Eğitim kurumları yöneticisi yetiştirme ve atamada meritokrasi [Yüksek lisans tezi, Fırat Üniversitesi].
Ketchand, A. A., & Strawser, J. R. (1998). The existence of multiple measures of organizational commitment and experience-related differences in a public accounting setting. Behavioral Research in Accounting, 10, 109–137.
Khalili, A., & Asmawi, A. (2012). Appraising the impact of gender differences on organizational commitment: Empirical evidence from a private SME in Iran. International Journal of Business and Management, 7(5), 100–110.
Kırımlı, G. (2022). Öğretmenlerin mülteci öğrencilere yönelik tutumları ile örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişki [Yüksek lisans tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi].
Koyuncu, A. (2019). Öğretmenlerin örgütsel bağlılıkları ile değişime hazır olma durumları arasındaki ilişki [Yüksek lisans tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi].
Leblebici, D. N. (2008). Yönetim bilimi açısından klasik dönemi hatırlamaya ilişkin bir çalışma. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (21), 99–118.
Marks, N. F., & Lambert, J. D. (1998). Marital status continuity and change among young and midlife adults: Longitudinal effects on psychological well-being. Journal of Family Issues, 19(6), 652–686.
Maslach, C., & Jackson, S. E. (1981). The measurement of experienced burnout. Journal of Organizational Behavior, 2(2), 99–113.
Mowday, R. T., Porter, L. W., & Steers, R. M. (2013). Employee–organization linkages: The psychology of commitment, absenteeism, and turnover. Academic Press.
Mürtezaoğlu, S. (2021). Öğretmenlerin örgütsel bağlılık düzeylerinin işte istemeden var olmalarına (presenteeism) etkisi [Yüksek lisans tezi, Sakarya Üniversitesi].
Onural, H. (2005). Üst düzey eğitim yöneticilerinin eğitim yönetimi alanındaki yeterlik sorunu ve nedenleri. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi Dergisi, 11(1), 69–85.
Öz, E. (2020). Örgüt yapısının, çalışanların örgütsel sinizm algılarına ve örgütsel yabancılaşma düzeylerine etkisi: Sağlık sektöründe bir araştırma [Yüksek lisans tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi].
Özdemir, İ. H. (2019). Okul yönetimindeki kayırmacılığın örgütsel güven ve örgütsel bağlılık ile olan ilişkisinin öğretmen algılarına göre incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi].
Pelit, E., Boylu, Y., ve Güçer, E. (2007). Gazi Üniversitesi Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi akademisyenlerinin örgütsel bağlılık düzeyleri üzerine bir araştırma. Gazi Üniversitesi Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, (1), 86–114.
Penley, L. E., & Gould, S. (1988). Etzioni’s model of organizational involvement: A perspective for understanding commitment to organizations. Journal of Organizational Behavior, 9(1), 43–59.
Poocharoen, O., & Brillantes, A. (2013). Meritocracy in Asia Pacific: Status, issues, and challenges. Review of Public Personnel Administration, 33(2), 140–163.
Recepoğlu, E., ve Kılınç, A. Ç. (2014). Türkiye’de okul yöneticilerinin seçilmesi ve yetiştirilmesi, mevcut sorunlar ve çözüm önerileri. Turkish Studies, 9(2), 1353–1370.
Rothstein, R. (2004). Class and schools: Using social, economic, and educational reform to close the Black–White achievement gap. Economic Policy Institute. 177-200
Sancak, T. (2019). Öğretmenlerin okullardaki mekân düzenlemelerine ilişkin memnuniyetleri ile mutluluk ve örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişki [Yüksek lisans tezi, İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi].
Sarıhan, N. (2022). Liderlik tarzları ile örgütsel tükenmişlik ilişkisinde kuşakların etkileri üzerine bir araştırma [Yüksek lisans tezi, İstanbul Okan Üniversitesi].
Sever, H. (2021). Meritokrasi ve örgütsel adalet ilişkisinin kamu çalışanları açısından incelenmesi. İşletme Araştırmaları Dergisi, 13(2), 1480–1490.
Suzuki, K., & Hor, H. (2021). Revisiting the old debate: Citizens’ perceptions of meritocracy in public and private organizations. Public Management Review, 1–25. https://doi.org/10.1080/14719037.2021.1879910
Şan, B. (2017). Öğretmenlerin ve okul yöneticilerinin psikolojik güçlendirme ve örgütsel bağlılıklarına ilişkin algıları [Yüksek lisans tezi, Pamukkale Üniversitesi].
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics, 6th edn Boston. Ma: Pearson.
Toka, R. (2019). Okul ilişkilerinde öğretmenlerin ön yargıları ile örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişki [Yüksek lisans tezi, Fırat Üniversitesi].
Topdemir, T. A. (2019). Politik yetinin örgütsel sapma üzerindeki etkisinde meritokrasinin düzenleyici rolü [Yüksek lisans tezi, Marmara Üniversitesi].
Turan, M., ve Tatlısu, B. (2022). Gençlik ve spor il müdürlüğü personellerinin yöneticilerinin meritokrasi (liyakat) algısının işten ayrılma niyeti üzerine etkisinin incelenmesi. Her yönüyle spor araştırmaları II (1. Baskı., ss. 117-129), Akademisyen Kitabevi AŞ Ankara, Türkiye.
Usuflu, O. (2020). Beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin örgütsel destek algıları ile örgütsel bağlılık ve iş doyumu düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi (Kayseri ili örneği) [Yüksek lisans tezi, Erciyes Üniversitesi].
Yıldız, T., ve Atilla, H. A. (2019). Kadın çalışanların liderlik tarzı algısı ile örgütsel bağlılık ilişkisi: Denizli ili örneği [Yüksek lisans tezi, Pamukkale Üniversitesi].
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 Anatolia Sport Research
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
